Phân loại Quốc tế về các Rối loạn Đau đầu, phiên bản 3 (ICHD-3)

Theo Lời nói đầu của Chủ tịch Ủy ban Phân loại (tr. 8–9 trong trình đọc):

• Mọi thay đổi từ bản beta đều dựa trên bằng chứng thử nghiệm thực địa. Bản beta (2013) được phát hành trước để thúc đẩy các nghiên cứu này; ICHD-3 là bản cuối cùng, đăng thành số đầu tiên của Cephalalgia năm 2018 — đúng 30 năm sau ICHD-I.
• 1.2 Migraine có cơn thoáng báo: nghiên cứu thực địa cho thấy tiêu chuẩn ở Phụ lục A1.2 của bản beta phân biệt migraine có cơn thoáng báo với cơn thiếu máu não cục bộ thoáng qua tốt hơn tiêu chuẩn ở phần chính. ICHD-3 dùng tiêu chuẩn tốt hơn này.
• 3.1 Đau đầu cụm: hai đặc điểm mới thêm ở bản beta — đỏ bừng mặt và cảm giác đầy tai — không giúp phân biệt chẩn đoán, nên được chuyển xuống Phụ lục để tiếp tục nghiên cứu.
• Chưa có mã ICD-11: ICD-11 của WHO chậm hơn dự kiến nên ICHD-3 được xuất bản không kèm mã ICD-11.
• Các nhóm có nghiên cứu thực địa được nêu cụ thể: migraine có cơn thoáng báo, đau đầu cụm, tăng áp lực nội sọ vô căn và đau dây thần kinh tam thoa.

Theo Lời nói đầu, phiên bản kế tiếp (ICHD-4) thường mất 10–15 năm; trong thời gian đó, Ủy ban có thể xác nhận các tiêu chuẩn sửa đổi được chứng minh qua nghiên cứu thực địa đăng trên Cephalalgia. Tại thời điểm đăng trang này (09/2026), ICHD-3 vẫn là bản hiện hành.

Bấm để mở đúng trang trong trình đọc phía trên.

• Cách sử dụng bảng phân loại · Bảng đối chiếu tên tiếng Việt – tiếng Anh
• Phần một — Đau đầu nguyên phát: 1. Migraine · 2. Đau đầu kiểu căng thẳng · 3. Đau đầu tự chủ thần kinh tam thoa · 4. Các rối loạn đau đầu nguyên phát khác
• Phần hai — Đau đầu thứ phát: 5. Do chấn thương vùng đầu và/hoặc cổ · 6. Do rối loạn mạch máu sọ và/hoặc cổ · 7. Do rối loạn nội sọ không do mạch máu · 8. Do một chất hoặc do cai chất · 9. Do nhiễm trùng · 10. Do rối loạn cân bằng nội môi · 11. Do rối loạn sọ, cổ, mắt, tai, mũi, xoang, răng, miệng · 12. Do bệnh tâm thần
• Phần ba — Đau dây thần kinh sọ, đau mặt và đau đầu khác: 13. Tổn thương đau của dây thần kinh sọ và đau mặt khác · 14. Các rối loạn đau đầu khác
• Phụ lục (tiêu chuẩn nghiên cứu) · Định nghĩa thuật ngữ

Tóm tắt từ mục "Cách sử dụng bảng phân loại này" của tài liệu:

• Không cần học thuộc. Nắm chắc tiêu chuẩn của 1.1 Migraine không cơn thoáng báo, 1.2 Migraine có cơn thoáng báo, các loại chính của đau đầu kiểu căng thẳng và 3.1 Đau đầu cụm; phần còn lại là để tra cứu.
• Chẩn đoán theo kiểu hình đau đầu hiện có hoặc trong năm qua, trừ khi dùng cho mục đích di truyền.
• Khi một cơn đau đầu đáp ứng hai bộ tiêu chuẩn: dùng thêm diễn tiến, tiền sử gia đình, đáp ứng thuốc, liên quan kinh nguyệt, tuổi và giới để chọn chẩn đoán phù hợp hơn. Chẩn đoán xác định một loại (ví dụ 2.1 Đau đầu kiểu căng thẳng từng đợt không thường xuyên) được ưu tiên hơn chẩn đoán "khả năng" của loại khác (1.5 Khả năng migraine).
• Số cơn tối thiểu là một phần của tiêu chuẩn. Ví dụ 1.1 cần ít nhất 5 cơn — một cơn đau đầu đơn lẻ chưa đủ để chẩn đoán migraine.

• Bản dịch có Ban biên dịch gồm các bác sĩ thần kinh trong nước, do Hội Thần kinh học Việt Nam phối hợp thực hiện. Khi viết hồ sơ bệnh án, báo cáo hoặc nghiên cứu bằng tiếng Việt, nên dùng thuật ngữ và mã số ICHD-3 theo bản này để thống nhất.
• Trang "Phân loại tiếng Việt và tiếng Anh" (tr. 13) liệt kê song ngữ toàn bộ tên loại đau đầu — hữu ích khi đối chiếu với tài liệu tiếng Anh.
• Theo điều kiện của IHS, nghiên cứu đăng báo có dùng bản dịch cần mô tả ngắn quy trình dịch và danh tính người dịch; thông tin này có ở trang Ban biên dịch (tr. 7).

• NTK-DD-01Migraine — chẩn đoán và điều trị cắt cơn
• NTK-DD-02Migraine — điều trị dự phòng, gồm nhóm kháng CGRPSắp ra mắt
• NTK-DD-03Đau đầu từng cụm và đau đầu tự chủ dây VSắp ra mắt
• NTK-DD-04Đau đầu do lạm dụng thuốcSắp ra mắt
• NTK-DD-05Đau đầu thứ phát — dấu hiệu cảnh báo và tầm soátSắp ra mắt
• NTK-DD-06Tăng áp lực nội sọ vô cănSắp ra mắt
• NTK-DD-07Đau dây thần kinh VSắp ra mắt
• DC-TC-05Đau đầu sét đánh

• © International Headache Society 2013–2018. Theo trang bản quyền của tài liệu, ICHD-3 được sao chép tự do cho mục đích khoa học, giáo dục hoặc lâm sàng; sử dụng cho mục đích thương mại cần xin phép IHS qua Sage Publications. NewbieNeuro đăng lại nguyên văn, không chỉnh sửa, cho mục đích giáo dục.
• Trích dẫn bản gốc: Headache Classification Committee of the International Headache Society (IHS). The International Classification of Headache Disorders, 3rd edition. Cephalalgia. 2018;38(1):1–211.
• Bản gốc tiếng Anh và phiên bản tra cứu trực tuyến: ichd-3.org. Tệp bản dịch tiếng Việt do IHS lưu trữ: ihs-headache.org.