Thư viện guideline · Đột quỵ
GL-DQ-2021-02
Hướng dẫn của ESO về tiêu sợi huyết tĩnh mạch trong đột quỵ thiếu máu não cấp
Các câu hỏi PICO của ESO về tiêu sợi huyết tĩnh mạch: cửa sổ 4,5 giờ và 4,5–9 giờ, đột quỵ khi thức dậy, alteplase hay tenecteplase, người cao tuổi, đột quỵ nhẹ, huyết áp, đường huyết, thuốc chống huyết khối trước đó và các tình huống nguy cơ chảy máu. Đọc bản dịch tiếng Việt ngay trên trang.
Hiện hànhBản dịch tiếng Việt của Newbie Neuro (bảng khuyến cáo)Hướng dẫn điều trị (GRADE)
Điểm chính
- Dưới 4,5 giờ: khuyến cáo alteplase 0,9 mg/kg, không dùng liều thấp. Tuổi trên 80 không phải lý do loại trừ.
- 4,5–9 giờ (biết giờ khởi phát): chỉ tiêu sợi huyết khi có không tương xứng lõi/tưới máu trên CT hoặc MRI. Nếu chỉ có CT không cản quang thì không tiêu sợi huyết.
- Đột quỵ khi thức dậy: tiêu sợi huyết nếu có không tương xứng DWI–FLAIR, hoặc không tương xứng lõi/tưới máu trong 9 giờ tính từ điểm giữa giấc ngủ.
- Tenecteplase 0,25 mg/kg được đề nghị thay alteplase khi có tắc mạch lớn và sẽ lấy huyết khối. Với người không lấy huyết khối, năm 2021 ESO vẫn đề nghị alteplase.
- Đột quỵ nhẹ: điều trị nếu triệu chứng gây tàn phế. Không điều trị nếu không gây tàn phế và không có tắc mạch lớn.
- Thuốc trước đột quỵ: kháng tiểu cầu đơn hoặc kép không loại trừ. Kháng vitamin K: chỉ điều trị khi INR ≤1,7. NOAC trong 48 giờ: không điều trị nếu không có xét nghiệm đặc hiệu.
- Huyết áp phải được hạ dưới 185/110 mmHg trước khi tiêm. Không dùng thuốc chống huyết khối trong 24 giờ sau tiêu sợi huyết.
Đọc toàn văn
6 trang · PDF 0,2 MB · Bản dịch tiếng Việt của Newbie Neuro (bảng khuyến cáo)
Đang tải tài liệu…
01Tra nhanh
Bấm để mở đúng trang trong trình đọc phía trên.
- Cách đọc mức khuyến cáo và tóm tắt thực hành
- Cửa sổ thời gian, hình ảnh học, đột quỵ khi thức dậy · Thuốc, liều và điều trị bổ trợ
- Tuổi, bệnh nền, đột quỵ nhẹ và nặng · Huyết áp và đường huyết
- Thuốc chống huyết khối trước đột quỵ, nguy cơ chảy máu, bệnh đồng mắc
- Cơ sở bằng chứng và bảng kiểm trước tiêu sợi huyết · Viết tắt và nguồn
02Cách dùng trong thực hành
- Câu hỏi đầu tiên là giờ khởi phát. Ghi rõ giờ cuối cùng còn bình thường và giờ phát hiện. Nếu quá 4,5 giờ hoặc không rõ giờ, quyết định phụ thuộc hình ảnh học nâng cao (MRI DWI–FLAIR hoặc CT tưới máu).
- Không chờ xét nghiệm khi không có lý do nghi bất thường. Nếu chưa có số lượng tiểu cầu và không nghi bất thường, có thể bắt đầu alteplase trong khi chờ kết quả. Riêng người dùng kháng vitamin K thì phải có INR trước.
- Tiêu sợi huyết không được làm chậm lấy huyết khối. Ở cơ sở không can thiệp, tiêu sợi huyết rồi chuyển ngay. Ở trung tâm can thiệp, tiêu sợi huyết trong khi chuẩn bị phòng can thiệp.
- Công cụ trên Newbie Neuro: Checklist tiêu sợi huyết · Liều tiêu sợi huyết · Mốc thời gian đột quỵ · NIHSS · ASPECTS.
03Ghi chú áp dụng tại Việt Nam
- Nhiều nơi chưa có MRI hoặc CT tưới máu cấp cứu. Khi đó, người bệnh ngoài 4,5 giờ hoặc thức dậy với đột quỵ không đủ điều kiện tiêu sợi huyết theo hướng dẫn này. Cần chuyển sớm đến nơi có hình ảnh học nâng cao nếu có thể có tắc mạch lớn.
- Người đang dùng NOAC rất hay gặp nhưng xét nghiệm anti-Xa hiệu chuẩn hoặc nồng độ thuốc ít nơi có. Hỏi kỹ loại thuốc và giờ uống liều cuối. Với dabigatran, idarucizumab rồi alteplase là lựa chọn được đa số chuyên gia đề nghị.
- Quy trình rút ngắn door-to-needle xem bài DQ-HT-03.
04Bài liên quan
- DQ-TMN-02Tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch — chỉ định, chống chỉ định, biến chứng
- DQ-TMN-03Alteplase và Tenecteplase — so sánh và lựa chọn
- DQ-TMN-05Đột quỵ thức giấc và đột quỵ không rõ giờ khởi phát
- DQ-TMN-01Đột quỵ thiếu máu não cấp — tiếp cận chẩn đoán và xử trí chung
- DQ-HT-03Quy trình Code Stroke nội viện và rút ngắn door-to-needle
- DQ-TMN-04Lấy huyết khối cơ học — chỉ định và cửa sổ mở rộng
- DQ-TMN-10Chuyển dạng xuất huyết sau nhồi máu não
05Bản quyền và trích dẫn
- Bài báo gốc © European Stroke Organisation 2021, xuất bản bởi SAGE Publications. Newbie Neuro đăng bản dịch cho mục đích giáo dục, không thu phí, kèm trích dẫn đầy đủ.
- Bản dịch tiếng Việt của Newbie Neuro: không phải bản dịch chính thức của ESO. Bản dịch giữ nguyên chất lượng bằng chứng, độ mạnh khuyến cáo, liều, ngưỡng và số phiếu chuyên gia theo bản gốc. Khi cần độ chính xác tuyệt đối, đối chiếu bản gốc tiếng Anh.
- Trích dẫn bản gốc: Berge E, Whiteley W, Audebert H, et al. European Stroke Organisation (ESO) guidelines on intravenous thrombolysis for acute ischaemic stroke. European Stroke Journal. 2021;6(1):I–LXII.
- Bản gốc tiếng Anh: doi.org/10.1177/2396987321989865.